Na tej stronie wykorzystujemy pliki cookies w celu monitorowania statystyk, kontrolowania jakości i funkcjonalności oraz prowadzenia działań marketingowych.
Wyłączając pliki cookies, ograniczasz lub wykluczasz działanie kluczowych funkcji witryny, takich jak wyświetlanie filmów, wypełnianie formularzy czy obsługa makiety interaktywnej.
W dowolnym momencie możesz zmienić ustawienia przeglądarki w zakresie korzystania z plików cookies.
ul. Chełmowa, Kielce
Rezerwat przyrody Kamieniołom Zachełmie chroni nieczynne wyrobisko w Górach Świętokrzyskich, w miejscowości Zachełmie koło Zagnańska. Powołano go w 2010 roku na powierzchni niespełna 8 hektarów. Powodem ochrony nie jest roślinność, lecz odsłonięte ściany skalne: zapisano w nich zarówno unikatowe stanowisko paleontologiczne, jak i wyraźnie czytelne struktury tektoniczne.
W kamieniołomie odkryto ślady tetrapodów sprzed około 395 milionów lat, gdy teren pokrywało bardzo płytkie morze. Tetrapody stanowią ogniwo pośrednie między rybami a zwierzętami czworonożnymi, a znalezisko z Zachełmia przesunęło datę wyjścia kręgowców na ląd o kilkanaście milionów lat wstecz wobec wcześniejszych ustaleń. To jedno z najważniejszych odkryć paleontologicznych w Polsce.
W ścianach wyrobiska widać jedno z nielicznych w kraju odsłonięć pokazujących niezgodność w ułożeniu warstw skalnych — młodsze, poziome pakiety spoczywają na starszych, wyraźnie nachylonych. Teren zwiedza się szybko, a tablice pomagają odczytać zapis utrwalony w skale.
